خانه » زمینه » آب، هوا، خاک » سدسازی و انتقال آب تمام مردم ایران را تهدید می‌کند

سدسازی و انتقال آب تمام مردم ایران را تهدید می‌کند

فعالان محیط زیست در نامه‌ای خطاب به حسن روحانی تاکید کردند: اصرار بر ادامه روند سدسازی و انتقال آب، زندگی تمامی مردمان ایران‌زمین را با مخاطرات جدی مواجه خواهد کرد.

بحران خشکسالی ایران 3 محیط زیست شهروان

به گزارش خبرنگار مهر شبکه تشکل‌های محیط زیستی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری در نامه‌ای خطاب به حسن روحانی رئیس جمهوری نوشتند: در شرایطی که شریان‌های حیاتی دجله و فرات در اثر آب‌ربایی‌های ترکیه و بی‌کفایتی دولت‌های عراق و سوریه قطع شده است، اصرار بر ادامه روند سدسازی و انتقال آب، اضافه بر گسترش تهدیدهای زیستی در زاگرس مرکزی، می‌تواند بالانس اکولوژیکی و توان زیست‌پالایی خلیج‌فارس را نیز با خطرات جبران‌ناپذیری مواجه کند.

نویسندگان این نامه با اشاره به سخنان اخیر اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهور درباره اجرای طرح‌های انتقال آب بین حوزه‌ای تصریح کردند: در روزهای اخیر و در جریان سفر استانی معاون اول رئیس‌جمهوری به اصفهان، ناباورانه شاهد اصرار و تأکید ایشان بر اجرای طرح‌های انتقال آب فاقد مجوز بهشت‌آباد، گلاب و کوهرنگ ۳ از سرشاخه‌های کارون به فلات مرکزی بودیم! ماجرایی که موجبات نگرانی و تشویش اذهان عمومی مردم در استان‌های چهارمحال و بختیاری و خوزستان و بسیاری از دغدغه‌مندان حوزه محیط زیست در سرتاسر کشور را فراهم کرده است

فعالان محیط زیست استان چهارمحال و بختیاری تاکید کرده‌اند: این طرح‌های انتقال آب فاقد مجوزهای قانونی ارزیابی اثرات زیست‌محیطی بوده و نه‌تنها معیشت و حیات اهالی کارون بزرگ در خوزستان و چهارمحال و بختیاری بلکه پایداری اکولوژیکی و زندگی تمامی مردمان ایران‌زمین را با مخاطرات جدی مواجه خواهد کرد.

اعضای شبکه تشکل‌های محیط زیستی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری از روحانی درخواست کرده‌اند اجرای این طرح‌های انتقال آب متوقف شده و پیش از آنکه دیر شود گام‌های خردمندانه و مؤثری در راه نجات حوضه آبخیز کارون بزرگ و خلیج‌فارس – که نجات تمامیت ایران عزیز است – برداشته شود.

متن کامل این نامه که در اختیار خبرنگار مهر گذاشته شده به شرح زیر است:

سرور ارجمند جناب آقای دکتر حسن روحانی؛ رییس‌جمهور گرامی

کارون نشانه تداوم حیات در خاورمیانه و زاگرس استراتژیک، این سال‌ها قربانی نادانی‌های آزمندانه و بهره‌برداری‌های ناپایدار شده و حال و روز خوبی ندارد! خشک‌سالی‌های پی‌درپی، سدسازی‌های بی‌رویه و پروژه‌های انتقال آب بین حوضه‌ای از سرشاخه‌هایش، آورد آن‌را به‌شدت کاهش داده است. در شرایطی که شریان‌های حیاتی دجله و فرات در اثر آب‌ربایی‌های ترکیه و بی‌کفایتی دولت‌های عراق و سوریه قطع شده است، اصرار بر ادامه روند سدسازی و انتقال آب، اضافه بر گسترش تهدیدهای زیستی در زاگرس مرکزی، می‌تواند بالانس اکولوژیکی و توان زیست‌پالایی خلیج‌فارس را نیز با خطرات جبران‌ناپذیری مواجه کند! چراکه در شرایط کنونی حیات اکوسیستم ارزشمند خلیج‌فارس تنها مرهون آب‌های شیرین رودخانه‌های کارون بزرگ و مُند است.

به‌رغم وضعیت فاجعه‌بار حاکم بر کارون بزرگ و کاهش آب جاری در این رودخانه (کاهش آورد سالانه از ۲۰ میلیارد مترمکعب به کمتر از ۱۴ میلیارد مترمکعب)، در روزهای اخیر و در جریان سفر استانی معاون اول رئیس‌جمهوری به اصفهان، ناباورانه شاهد اصرار و تأکید ایشان بر اجرای طرح‌های انتقال آب فاقد مجوز بهشت‌آباد، گلاب و کوهرنگ ۳ از سرشاخه‌های کارون به فلات مرکزی بودیم! ماجرایی که موجبات نگرانی و تشویش اذهان عمومی مردم در استان‌های چهارمحال و بختیاری و خوزستان و بسیاری از دغدغه‌مندان حوزه محیط زیست در سرتاسر کشور را فراهم کرده است! اقلیم خشک و نیمه‌خشک زاگرس مرکزی سبب شده است تا رودخانه کارون از حساسیت و آسیب‌پذیری بالایی برخوردار باشد که بدون‌شک سدسازی‌های بی‌رویه و پروژه‌های انتقال آب سبب تشدید این شکنندگی خواهد شد. بیش از ۱۰ سال خشک‌سالی‌های پی‌درپی، افزایش ۱۰ میلی‌متری تبخیر سالانه، کاهش ۱.۲ میلی‌متری بارش‌های سالانه، تغییر الگوهای بارش از برف به باران، جابجایی فصول بارش و ذوب یخچال‌های دائمی، حکایت از بروز وقوع قطعی تغییر اقلیم در منطقه داشته که شوربختانه در سال‌های اخیر سبب کاهش شدید آب جاری در سرشاخه‌های کارون (رودخانه‌های بهشت‌آباد، آب‌ونک، بازفت و … ) گردیده است. ماجرایی که آستانه آسیب‌پذیری و شکنندگی کارون را به‌شدت پائین آورده است.

بر اساس مکاتبات سازمان حفاظت محیط زیست، این طرح‌های انتقال آب فاقد مجوزهای قانونی ارزیابی اثرات زیست‌محیطی بوده که اضافه بر شتاب بخشیدن به روند نابودی کارون بزرگ و خلیج همیشه فارس، با احداث تونل‌های انتقال در اعماق زمین سبب ورود خسارت‌های جبران‌ناپذیری بر بوم‌سازگان، آبخوان‌ها و منابع آبی چهارمحال و بختیاری خواهند شد. فراموش نکنیم خسارت‌های جبران‌ناپذیر به کارون و خلیج‌فارس نه‌تنها معیشت و حیات اهالی کارون بزرگ در خوزستان و چهارمحال و بختیاری بلکه پایداری اکولوژیکی و زندگی تمامی مردمان ایران‌زمین را با مخاطرات جدی مواجه خواهد کرد.

مواضع ما به دور از هرگونه گرایش‌های سیاسی و منطقه‌ای، صرفاً بر بنیاد ملاحظات اکولوژیکی و محیط زیستی بوده و اعتراض‌های ما به این طرح‌ها هرگز ناقض حقوق به‌حق مردم استان‌های فلات مرکزی برای برخورداری از آب شرب سالم نبوده بلکه اصرار و تأکید بر اصلاح رویکردهای غیرعلمی و غیرکارشناسی در مدیریت سرزمین، توقف توسعه ناپایدار در بخش‌های کشاورزی و صنعتی، طراحی چیدمان توسعه مناطق بر اساس توانمندی‌ها و ظرفیت‌های اکولوژیکی آنان و بهره‌برداری پایدار از منابع آبی کشور است. متأسفانه آنچه در این سال‌ها به یک رویه نگران‌کننده تبدیل شده است، ایجاد توهّم کمبود آب در بین مردم و تشویش اذهان عمومی برای واردکردن فشارهای اجتماعی و تحمیل طرح‌های انتقال آب به بهانه تأمین نیازهای شرب است. درحالی‌که بر اساس آمار رسمی، نیاز شرب کشور کمتر از ۷ درصد آب قابل استحصال سالانه بوده که به‌راحتی و تنها با بهبود کمتر از ۱۰ درصد راندمان آبیاری در بخش کشاورزی می‌توان تمامی نیاز شرب مناطق را از همان حوضه‌های آبخیز خودشان تأمین کرده و ضرورتی به اجرای طرح‌های انتقال آب بین حوضه‌ای و برهم‌زدن نظام هیدرولوژیکی رودخانه‌ها و ایجاد خسارت‌های جبران‌ناپذیر زیست محیطی و اجتماعی در دیگر مناطق هم نباشد.

ازاین‌رو ما تشکل‌های غیردولتی محیط زیستی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری همواره به رویکردهای جامع‌نگرانه دولت تدبیر و امید که خود را دولتی محیط زیستی می‌داند امیدوار بوده و به لحاظ خسارت‌های زیست محیطی و اجتماعی ناشی از اجرای این طرح‌ها که می‌توانند پایداری سرزمین ایران را با مخاطرات جدی مواجه کنند، از شما درخواست داریم اجرای این طرح‌های انتقال آب متوقف گردیده و پیش از آنکه دیر شود گام‌های خردمندانه و مؤثری در راه نجات حوضه آبخیز کارون بزرگ و خلیج‌فارس – که نجات تمامیت ایران عزیز است – برداشته شود.